24 Tháng 9 Tin tức

Thiết Kế Nhà Ở: 8 Giải Pháp Giúp Ngôi Nhà Chủ Động Hơn Trước Mưa Bão

Mưa lớn, gió mạnh không chỉ là vấn đề cần xử lý khi ngôi nhà đã đưa vào sử dụng. Nhiều rủi ro hoàn toàn có thể được hạn chế ngay từ giai đoạn thiết kế nhà ở nếu kiến trúc sư tính trước cao độ nền, hệ thống thoát nước, mái, cửa, chống thấm và các vị trí kỹ thuật quan trọng.

Thay vì đợi đến mùa mưa mới chống thấm, nâng đồ đạc hay tìm cách ngăn nước tràn vào nhà, một phương án thiết kế tốt nên trả lời được câu hỏi ngay từ đầu:

Nếu xảy ra mưa lớn kéo dài, nước sẽ thoát đi đâu? Những vị trí nào dễ bị nước xâm nhập? Và các bộ phận bên ngoài ngôi nhà sẽ chịu tác động của gió mưa như thế nào?

Dưới đây là 8 vấn đề nên được tính toán ngay từ bản vẽ.

1. Cao độ nền – tuyến phòng vệ đầu tiên khi mưa lớn

Khi thiết kế nhà ở, đặc biệt đối với nhà phố, cao độ nền tầng trệt là một trong những thông số cần được xác định sớm.

Không nên lựa chọn cao độ nền chỉ dựa trên mong muốn “nền nhà cao hơn mặt đường”. Kiến trúc sư cần xem xét đồng thời:

  • Cao độ mặt đường hiện trạng.
  • Cao độ vỉa hè.
  • Địa hình khu đất.
  • Khả năng thoát nước xung quanh.
  • Lịch sử ngập tại khu vực.
  • Cao độ sân trước và sân sau.
  • Khả năng đường hoặc vỉa hè được nâng trong tương lai.

Nếu nền nhà quá thấp, khi mưa lớn kết hợp hệ thống thoát nước bên ngoài quá tải, nước có thể tràn từ đường hoặc sân vào bên trong.

Ngược lại, việc nâng nền quá cao mà không tính đến bậc cấp, gara, độ dốc lối vào và không gian sử dụng cũng có thể gây bất tiện.

Vì vậy, cao độ nền cần được xem là một phần của giải pháp chống ngập tổng thể, chứ không phải một con số được quyết định riêng lẻ.

2. Đừng chỉ chống nước tràn vào nhà, hãy thiết kế đường cho nước thoát ra

Đây là một trong những nguyên tắc quan trọng nhất khi thiết kế nhà ở cho điều kiện mưa nhiều.

Một ngôi nhà có sân trước, sân sau, ban công, sân thượng và mái đều đang tiếp nhận nước mưa.

Vấn đề không phải là:

“Làm sao để không có nước?”

Mà là:

“Khi có một lượng nước lớn đổ xuống trong thời gian ngắn, nước sẽ đi theo đường nào để rời khỏi công trình?”

Ngay từ bản vẽ cần xác định:

  • Hướng dốc sân.
  • Vị trí phễu thu nước.
  • Thoát nước ban công.
  • Thoát nước sân thượng.
  • Thu nước mái.
  • Ống đứng thoát nước mưa.
  • Vị trí đấu nối với hệ thống thoát nước bên ngoài.

Đặc biệt, cần tránh tạo ra các vùng trũng khiến nước bị giữ lại trên sân, ban công hoặc sân thượng.

Với những khu vực có nguy cơ ngập, còn phải xem xét khả năng nước từ hệ thống thoát bên ngoài chảy ngược trở lại công trình và lựa chọn giải pháp kỹ thuật phù hợp.

Thiết kế thoát nước tốt không chỉ giúp hạn chế ngập mà còn góp phần giảm nguy cơ thấm, ẩm và xuống cấp công trình sau thời gian dài sử dụng.

3. Thiết kế mái phải tính cả mưa lớn lẫn gió mạnh

Mái là bộ phận tiếp xúc trực tiếp với nắng, mưa và gió nên cần được tính toán kỹ trong quá trình thiết kế nhà ở.

Với mái dốc, ngoài hình thức kiến trúc cần quan tâm đến:

  • Độ dốc mái.
  • Kết cấu đỡ mái.
  • Liên kết giữa mái và kết cấu chính.
  • Phương pháp cố định ngói hoặc tấm lợp.
  • Máng thu nước.
  • Hướng thoát nước mái.
  • Các vị trí tiếp giáp dễ thấm.

Không nên hiểu rằng cứ làm mái càng dốc thì khả năng chống bão càng tốt. Hình dạng, độ dốc, vật liệu và đặc biệt là hệ liên kết mái phải được tính toán đồng bộ theo phương án kết cấu của công trình.

Với mái bằng, vấn đề cần chú ý lại nằm nhiều ở:

  • Tạo độ dốc thoát nước.
  • Vị trí phễu thu.
  • Chống thấm.
  • Chân tường.
  • Cổ ống xuyên sàn.
  • Khe tiếp giáp.
  • Khả năng thoát nước khi mưa lớn.

Một sân thượng nhìn hoàn toàn bằng phẳng nhưng không được xử lý độ dốc phù hợp rất dễ hình thành các vùng đọng nước sau mưa.

Và nước càng lưu lại lâu trên bề mặt, nguy cơ phát sinh vấn đề về chống thấm càng tăng.

4. Chống thấm phải nằm trong thiết kế, không nên đợi thấm rồi mới xử lý

Một sai lầm phổ biến khi xây nhà là xem chống thấm như một lớp vật liệu được bổ sung sau cùng.

Thực tế, khả năng chống nước của công trình liên quan đến cả cấu tạo kiến trúc, độ dốc, vật liệu, khe tiếp giáp và quy trình thi công.

Khi thiết kế nhà ở, cần đặc biệt lưu ý các vị trí thường xuyên tiếp xúc với nước như:

  • Sân thượng.
  • Ban công.
  • Nhà vệ sinh.
  • Mái.
  • Sê nô.
  • Chân tường ngoài trời.
  • Tường tiếp xúc trực tiếp với mưa.
  • Khe tiếp giáp giữa các cấu kiện.
  • Cổ ống xuyên sàn.
  • Khu vực bồn cây.

Trong đó, nhiều sự cố thấm không xuất phát từ toàn bộ bề mặt mà xảy ra tại những chi tiết giao nhau.

Ví dụ:

Sàn – chân tường.

Mái – tường.

Ống – sàn bê tông.

Cửa – tường ngoài.

Đây là lý do hồ sơ thiết kế cần thể hiện rõ cấu tạo và phương án xử lý tại các vị trí quan trọng, thay vì chỉ ghi chung chung “chống thấm”.

5. Cửa và cửa sổ cần tính đến mưa hắt

Một mặt tiền sử dụng nhiều kính có thể mang lại ánh sáng tự nhiên và cảm giác hiện đại, nhưng cũng đồng nghĩa với việc hệ cửa tiếp xúc nhiều hơn với điều kiện thời tiết bên ngoài.

Khi thiết kế nhà ở, cửa đi và cửa sổ ở các mặt tiếp xúc trực tiếp với mưa gió cần được xem xét về:

  • Kích thước ô cửa.
  • Hệ khung.
  • Liên kết khung với tường.
  • Khe tiếp giáp.
  • Khả năng kín nước.
  • Khả năng chịu tác động của gió.
  • Giải pháp che mưa nếu cần.

Đặc biệt, không nên chỉ tập trung vào bản thân kính.

Một bộ cửa có kính tốt nhưng xử lý khe giữa khung cửa và tường không đúng vẫn có thể xuất hiện nước thấm hoặc mưa hắt vào bên trong.

Với những mặt nhà thường xuyên chịu mưa trực tiếp, mái che, ô văng hoặc khoảng lùi kiến trúc hợp lý cũng có thể giúp giảm lượng nước tác động trực tiếp lên hệ cửa.

6. Ban công và sân thượng: đẹp nhưng phải thoát nước được

Ban công và sân thượng thường được sử dụng để tạo khoảng xanh, thư giãn hoặc tăng tính thẩm mỹ cho mặt tiền.

Nhưng đây cũng là những khu vực thường xuyên tiếp xúc trực tiếp với nước mưa.

Khi thiết kế cần xử lý đồng thời:

Độ dốc + thoát nước + chống thấm + cao độ cửa.

Đặc biệt, cao độ sàn ngoài trời cần được phối hợp với sàn bên trong để hạn chế nước chảy ngược vào phòng khi mưa lớn.

Phễu thoát cũng không nên được bố trí tùy ý. Cần tính hướng dốc của sàn để nước thực sự tập trung về vị trí thu.

Nếu sân thượng có bồn cây, hệ thống tưới hoặc tiểu cảnh, bài toán thoát nước và chống thấm càng cần được xử lý kỹ ngay từ thiết kế.

Một sân thượng đẹp vào ngày nắng nhưng đọng nước mỗi khi mưa lớn chưa thể được xem là một thiết kế tốt.

7. Hệ thống điện cũng cần được tính đến nguy cơ ngập và nước mưa

Khi nói đến bảo vệ nhà trước mưa bão, nhiều người thường chỉ nghĩ đến mái, cửa và chống thấm.

Nhưng hệ thống điện cũng là một phần rất quan trọng.

Với nhà nằm ở khu vực từng xảy ra ngập, khi thiết kế nhà ở nên xem xét vị trí của:

  • Tủ điện.
  • Ổ cắm tầng trệt.
  • Thiết bị điện ngoài trời.
  • Máy bơm.
  • Thiết bị kỹ thuật.
  • Hệ thống điện sân vườn.
  • Nguồn điện cho các thiết bị đặt thấp.

Các thiết bị ngoài trời cũng cần lựa chọn và lắp đặt phù hợp với điều kiện tiếp xúc nước, độ ẩm và môi trường sử dụng.

Ngoài ra, giải pháp chống sét và tiếp địa cần được xem xét phù hợp với đặc điểm, vị trí và yêu cầu kỹ thuật của công trình.

Mục tiêu không phải là đưa toàn bộ hệ thống điện lên thật cao, mà là nhận diện trước những khu vực có khả năng tiếp xúc với nước để bố trí thiết bị hợp lý.

8. Vật liệu ngoài trời phải phù hợp với điều kiện mưa nắng

Không phải vật liệu đẹp nào cũng phù hợp để sử dụng ngoài trời.

Mặt tiền, mái, ban công, sân thượng và sân vườn thường xuyên phải chịu:

  • Nắng.
  • Mưa.
  • Độ ẩm.
  • Thay đổi nhiệt độ.
  • Gió.
  • Nước đọng.

Do đó, trong quá trình thiết kế nhà ở, lựa chọn vật liệu cần cân bằng giữa thẩm mỹ và khả năng làm việc trong điều kiện thực tế.

Đặc biệt cần chú ý đến:

  • Vật liệu ốp mặt tiền.
  • Sơn ngoại thất.
  • Keo và vật liệu chèn khe.
  • Gạch lát ngoài trời.
  • Vật liệu mái.
  • Kim loại ngoài trời.
  • Cửa và phụ kiện.

Một chi tiết ngoại thất đẹp lúc mới hoàn thiện nhưng nhanh bong tróc, rỉ sét hoặc thấm nước sau vài mùa mưa sẽ tạo ra chi phí bảo trì lớn về sau.

Thiết kế nhà chống mưa bão không nằm ở một giải pháp duy nhất

Không có một loại mái, một lớp chống thấm hay một vật liệu nào có thể giải quyết toàn bộ bài toán mưa bão.

Khả năng chủ động của ngôi nhà đến từ nhiều lớp giải pháp phối hợp với nhau:

Khu đất → cao độ nền → kết cấu → mái → cửa → chống thấm → thoát nước → điện nước → vật liệu.

Ví dụ, chống thấm sân thượng tốt nhưng phễu thoát quá ít hoặc thường xuyên bị tắc thì nước vẫn có thể đọng.

Mái chắc chắn nhưng hệ cửa không phù hợp thì mưa hắt vẫn có thể xâm nhập vào nhà.

Nền nhà cao nhưng sân trước không có hướng thoát nước hợp lý thì nước vẫn có thể tập trung ngay trước cửa.

Đó là lý do những vấn đề này cần được giải quyết ngay trong quá trình thiết kế nhà ở, thay vì tách thành từng hạng mục xử lý riêng sau khi công trình đã xây xong.

Checklist: Khi thiết kế nhà ở, nên kiểm tra gì trước mùa mưa bão?

Trước khi chốt hồ sơ thiết kế, gia chủ có thể cùng đơn vị thiết kế rà soát nhanh:

  • Cao độ nền có phù hợp với đường và khu vực xung quanh?

  • Sân trước, sân sau có hướng thoát nước rõ ràng?

  • Mái và sân thượng đã xác định hướng thoát nước?

  • Phễu thu và ống thoát nước mưa được bố trí hợp lý?

  • Ban công có nguy cơ nước tràn qua cửa vào nhà?

  • Các vị trí mái – tường – cổ ống đã có giải pháp chống thấm?

  • Hệ cửa ngoài trời đã tính đến mưa hắt?

  • Thiết bị điện quan trọng có nằm ở vị trí dễ bị nước ảnh hưởng?

  • Vật liệu ngoài trời phù hợp với môi trường mưa nắng?

  • Hệ thống thoát nước có thuận tiện kiểm tra và bảo trì?

Một ngôi nhà đẹp cần được thiết kế cho cả những ngày thời tiết xấu

Khi xem bản vẽ thiết kế nhà ở, chúng ta thường dễ bị thu hút bởi mặt tiền, phòng khách, bếp hay cách bố trí nội thất.

Nhưng chất lượng của một ngôi nhà đôi khi lại được thể hiện rõ nhất vào những ngày mưa lớn và gió mạnh.

Nước có thoát nhanh không?

Ban công có bị đọng nước không?

Tường và cửa có bị mưa hắt?

Sân thượng có xuất hiện điểm thấm?

Nước ngoài đường có nguy cơ tràn vào nhà?

Đó đều là những vấn đề nên được đặt ra trước khi xây, chứ không phải đợi đến khi công trình gặp sự cố mới tìm cách khắc phục.

Vì vậy, thiết kế thông minh trước mưa bão không đơn thuần là “làm nhà thật chắc”, mà là nhận diện trước đường đi của gió và nước để từng bộ phận của ngôi nhà có giải pháp phù hợp ngay từ bản vẽ.

DCCONS – Thiết kế nhà ở từ thẩm mỹ đến khả năng sử dụng thực tế

Một phương án thiết kế nhà ở tốt không chỉ cần đẹp ở phối cảnh mà còn phải tính đến điều kiện thực tế của khu đất, khí hậu, khả năng thoát nước, chống thấm và cách công trình vận hành lâu dài.

DCCONS triển khai thiết kế và thi công đồng bộ, giúp các giải pháp về kiến trúc – kết cấu – MEP – nội thất được phối hợp ngay từ đầu, hạn chế những vấn đề phải sửa chữa sau khi công trình đã hoàn thiện.

Liên hệ DCCONS để được tư vấn giải pháp thiết kế và thi công nhà ở phù hợp với nhu cầu thực tế của gia đình.